Granit Džaka postigao je sinoć pogodak u 52. minutu utakmice protiv reprezentacije Srbije. Đerdan Šaćiri u 90. Obojica su golove proslavili ukrštajući ruke i tako formirajući prstima neku frstu pantomimične ptice.

Gest reprezentativaca Švajcarske, obojice poreklom Albanaca sa naših prostora, i od domaćih i od svetskih medija ocenjen je kao provokacija, a evo i zašto.

I Srbi i Albanci neodvojivo su vezani za dvoglavog orla

Grb Srpskog carstva i grb Albanije, Foto: Wikipedia

Ovako ukrštene ruke simbolizuju crnog dvoglavog orla i inicijalno su bile znak države Albanije jer se ova ptica nalazi na njihovom grbu i zastavi.

Dvoglavi orao je prvobitno bio simbol Vizantijskog carstva, i predstavljao je duhovnu i svetovnu vlast njegovih vladara. Kasnije je postao uobičajni heraldički motiv i tokom istorije se nalazi na grbu nekolicine istočnoevropskih država uključujući i Srbiju.

Na prostoru današnje Albanije se tokom srednjeg veka dugo koristio motiv dvoglavog orla, najpre od vizanitijskih, a kasnije i od srpskih vlastelina koji su vladali ovom teritorijom.

ORAO UOPŠTE NIJE BIO BEO! Ovako je izgledao NAJSTARIJI GRB SRBIJE i koristio se još TOKOM 12. VEKA (FOTO)

Raspadom srpskog carstva, mnogi lokalni vladari nekadašnjeg carstva su koristili istu ili barem sličnu heraldiku.

Prema verovanju albanskih istoričara, sadašnji grb ove države načinjen je prema pečatu vođe albanske pobuna u srednjem veku – Đurađa Skenderbega. Za simbol je izet u periodu buđenja albanske nacionalne svesti s kraja XIX i početka XX veka, mada valja pomenuti da je orao sa Skenderbegovog grba bio – beo.

(Ne)dozvoljena provokacija

Skenderbeg
Đurađ Kastriot Skenderbeg, Foto: Cameron lucida via Foter.com /CC BY-SA/Kolaž

Sadašnja zastava i grb Albanije zvaničnu su usvojeni 1992. ali su i pređešnje albanske države –Kraljevina Albanija i posleratna komunistička država, koristile skoro iste simbole.

IZDAO TURKE, UJEDINIO ALBANCE, A BIO SRBIN: Evo ko je zapravo bio čuveni SKENDERBEG

Negativnu konotaciju međutim, zbog čega je ono što su Džaka i Šaćiri sinoć pokazali na utakmici bila provokacija, simbol crnog dvoglavog orla dobija poslednjih decenija, kada ovaj “znak raspoznavanja” uzimaju pobornici ideje o tzv. “Velikoj Albaniji”.

Reč je o konceptu zemlje za koju se smatra da čini nacionalnu domovinu većini Albanca, zasnovanu na današnjem ili istorijskom prisustvu Albanaca na tom području. Pored postojeće Republike Albanija, pojam uključuje oblasti u sastavu susednih država – Srbije (Kosovo i Preševska dolina), Crne Gore (južni deo zemlje), Grčke (južni Epir), Makedonije (zapadni deo zemlje).

Ujedinjenje u jedinstvenu teritoriju pod albanskom vlasti teoretski je bio zamišljen od strane Prizrenske lige, organizacije iz 19. veka koja je za cilj imala ujedinjenje oblasti naseljene Albancima u jedan autonomni Albanski vilajet u sastavu Osmanskog carstva.