Današnji dan su nacisti shvatali kao dan „preuzimanja vlasti", jer je na taj dan Hitler postao nemaćki kancelar. Istog dana 1937. Hitler je izjavio u Rajhstagu da Nemačka povlači svoj potpis sa Versajskog mirovnog ugovora.

Na parlamentarnim izborima Hitlerova nacionalsocijalistička stranka (NSDAP) dobila je samo 33.09 odsto glasova, dakle nije imala apsolutnu većinu. Socijaldemokrati i komunisti zajedno su imali 37.29 odsto no nisu želeli da uđu u koaliciju.

Četvrta najjača stranka bila je katolička Stranka centra (Deutsche Zentrumspartei).

Zanimljivo je da su na tim izborima nacisti izgubili u onim opštinama u kojima je većinsko bilo katoličko stanovništvo.

Budući da nijedna stranka nije imala apsolutnu većinu, predsednik von Hindenburg morao je sam odlučiti kome će poveriti mandat za sastavljanje nove vlade.

Bio je sumnjičav prema Hitleru, no Franz von Papen, donedavni kancelar, uverio ga je da će moći da kotnroliše Hitlera.

Tako je von Hindenburg na današnji dan imenovao Hitlera za novog kancelara Nemačke, a von Papen je postao vicekancelar.

Uskoro se von Papenovo uverenje pokazalo pogrešnim.

Nacisti su u roku od godine dana preuzeli svu vlast u državi, a kad je predsednik Hindenburg umro, Hitler je postao i šef države.

 

Ostali događaji na današnji dan:

1648. Potpisivanjem ugovora u Minsteru okočan osmogodišnji rat Španije i Holandije. Španija u oktobru iste godine prinuđena da prizna nezavisnost Holandije, što je omogućilo ubrzan ekonomski i kulturni procvat nove države.

1649. U Londonu zbog izdaje pogubljen engleski kralj Čarls I, pošto su poražene njegove snage u građanskom ratu s republikanskim snagama Olivera Kromvela. Njegovo pogubljenje izazvalo ogorčenje i bes na evropskim dvorovima, a u Holandiji i Španiji pobijeni diplomatski predstavnici Kromvelove države. Monarhija u Engleskoj obnovljena 1660.

1835. Predsednik SAD Endrju Džekson preživeo atentat. To je bio prvi atentat izvršen na šefa države u američkoj istoriji.

1882. Rođen Frenklin Delano Ruzvelt, koji je od 1932. do smrti 1945. četiri puta biran za predsednika SAD, što je jedinstven slučaj u američkoj istoriji. Politikom “Nju dila” uspeo da izvuče SAD iz velike ekonomske krize, uspostavio diplomatske odnose sa SSSR, a u Drugom svetskom ratu bio jedna od najznačajnijih ličnosti u antihitlerovskoj koaliciji.

1933. Predsednik Nemačke, feldmaršal Paul fon Hindenburg, imenovao Adolfa Hitlera za kancelara. Istog dana 1937. Hitler izjavio da Nemačka povlači svoj potpis sa Versajskog mirovnog ugovora.

1937. Trinaest funkcionera Komunističke partije SSSR osuđeno na smrt zbog navodnog učešća u zaveri Lava Trockog protiv vrha države.

1937. Rođen ruski velemajstor Boris Vasiljevič Spaski, svetski šahovski prvak od 1969. Titulu izgubio u meču protiv američkog velemajstora Bobija Fišera.

1943. Britansko ratno vazduhoplovstvo u Drugom svetskom ratu počelo prvo danonoćno bombardovanje Berlina.

1948. U Nju Delhiju ubijen Mahatma Gandi, vođa pokreta za nezavisnost Indije, pola godine posle sticanja nezavisnosti Indije. Ubio ga Naturam Godse, fanatik iz sekte “Hindu Mahasabha” koja se protivila njegovoj politici pomirenja hindusa i muslimana.

1948. Umro američki pilot i konstruktor aviona Orvil Rajt, pionir avijacije koji je 1903. s bratom Vilburom u avionu koji su sami konstruisali izveo prvi let u istoriji vazduhoplovstva.

1964. U SSSR prvi put u istoriji kosmonautike uz pomoć jedne rakete lansirani sateliti u različite orbite, “Elektron 1” i “Elektron 2”.

1967. Papa Pavle VI sreo se s predsednikom Prezidijuma Vrhovnog sovjeta SSSR Nikolajem Podgornim, prvim šefom sovjetske države koji je posetio Vatikan.

1968. U Vijetnamskom ratu počela jednomesečna ofanziva nazvana “Tet” pod komandom severnovijetnamskog generala Vo Ngujen Đapa, tokom koje su severnovijetnamske trupe i južnovijetnamski gerilci napali Sajgon i više od 100 drugih mesta u Južnom Vijetnamu.

1972. Britanski vojnici u Londonderiju u Severnoj Irskoj ubili 13 ljudi, učesnika zabranjenog marša za ljudska prava katolika. Sukob nazvan “Bloody Sunday” (Krvava nedelja).

1972. Pakistan napustio Komonvelt u znak protesta zbog odluke Velike Britanije, Australije i Novog Zelanda da priznaju Bangladeš.

1992. Argentina otvorila dosijea nacista koji su posle Drugog svetskog rata pobegli u Južnu Ameriku.

1995. U jednom od najtežih napada tokom trogodišnje pobune islamskih ekstremista u Alžiru, u eksploziji automobila-bombe poginulo najmanje 20, a ranjeno oko 60 ljudi.

2000. Cijanid koji se izlio iz rumunskog rudnika Baja Mare u pritoke reke Tise, Lapoš i Samoš, a potom u Dunav, izazvao ekološku katastrofu ogromnih razmera. U rečni sliv ispušteno 120 tona cijanida i 20.000 tona taloga koji sadrži teške metale.

2000. Povodom Dana holokausta više stotina neo-nacista demonstriralo u Berlinu i prošlo kroz Brandenburšku kapiju podsećajući na vreme kada su nacisti u Nemačkoj bili na vlasti.



loading...