Problematika rađanja na međunarodnim letovima ili plovidbama dugo je zastupljena u međunarodnom javnom pravu.

 

Glavni principi određivanja državljanstva su “jus soli” (po teritoriji na kojoj je dete rođeno) i “jus sanguinis” (po krvi, odnosno, po roditeljima). Ipak, šta se dešava kada se beba rodi u vazduhu?

Zamislimo da se trudna Srpkinja, udata za Srbina, ukrcava u avion Lufthanze u Frankfurtu. U trećem je tromesečju trudnoće, ali mora da putuje zbog nekog hitnog slučaja. Recimo i da avion leti iz Frankfurta na Maldive. Prelazi mnoge granice, pa i Pakistan. I baš tu iznad Pakistana, Srpkinji pukne vodenjak i beba se rodi u vazdušnom prostoru ove zemlje. Svi su presrećni jer se rodila zdrava i lepa beba… Ali, avion sleće sa dodatnim putnikom, beba nema pasoš, i stoji otvoreno pitanje – čiji je ona državljanin? Srpski, nemački, pakistanski… ili dobija državljanstvo Maldiva?

Stari britanski zakon nalaže da je vlasnik neba onaj koji je vlasnik zemlje. Međutim, ukoliko ste se ukrcali u nemački avion, vi ste na nemačkom tlu i tu važe nemački zakoni. Po mišljenju mnogih, beba rođena u avionu može da ima dvojno državljanstvo – zemlje u čijem se avionu rodila i zemlje čije državljanstvo imaju roditelji.

Ipak, neke zemlje dodeljuju državljanstvo bebama koje su rođene u njihovom vazdušnom prostoru, pa je zato bitno voditi računa o tome u kom se trenutku porađate, odnosno – iznad čega letite.